تبسم دانایی
قالب وبلاگ

پرسش:

تقلید یعنی چه؟

پاسخ:

عمل به احکام دین طبق نظر مجتهد واجد شرایط را تقلید می‌گویند. بنابراین: همان طور که در همه علوم اگر سؤالی داشته باشیم و مشکلی پیش آید به متخصص مراجعه می‌کنیم و مطابق نظر او عمل می‌کنیم. مثل مراجعه به پزشک در بیماری. اگر در علوم دینی و احکام شرعی مشکل داشته باشیم باید به متخصصین آن، که مجتهدین هستند مراجعه نمائیم. (ر.ک توضیح المسائل دوازده مرجع، م2)

پرسش:

آیا کسی که مقلد مقام معظم رهبری است می‌تواند از رساله‌ی عملیه‌ی امام راحل ـ ره ـ استفاده نماید؟

پاسخ:

برای کسی که مقلد امام _ رحمه الله _ می باشد بقاء بر تقلید ایشان و عمل به فتوای ایشان جایز می باشد اما کسانی که باقی بر تقلید ایشان نیستند یا مقلد ابتدائی هستند باید به معظم له رجوع کنند و نمی توانند از فتوای امام(ره) استفاده نمایند. (ر.ک توضیح المسائل دوازده مرجع، ج1، ص37، استفتائات مقام معظم رهبری)

پرسش:

شخصی مدتی بدون تقلید عمل می‌کرده، بعد متوجه شده که باید تقلید می‌کرده، حال کیفیت و حکم اعمال سابقش را نمی‌داند که آیا صحیح است یا خیر؟

پاسخ:

اعمال کسی که مدتی را بدون تقلید گذرانده است در صورتی صحیح است که:
الف) عمل او مطابق با احتیاط باشد.
ب) عمل او مطابق حکم واقعی شرعی باشد.
ج) عمل او مطابق نظر مرجع تقلید فعلی او باشد. (ر.ک توضیح المسائل دوازده مرجع ج1 ، م14 و ص32 استفتائات مقام معظم رهبری، س7)

پرسش:

اگر کسی در عدالت اعلم شک داشته باشد آیا می‌توند بر تقلید خود باقی بماند؟

پاسخ:

خیر ـ یکی از شرایط مرجع تقلید عدالت می‌باشد که انسان باید احراز عدالت کند، که در غیر این صورت نمی‌تواند تقلید کند. بله، اگر پس از احراز عدالت شک در بقاء عدالت داشته باشد، لازم نیست به شک اعتنا کند و می‌تواند تقلید را ادامه دهد.

پرسش:

پسران و دختران از چه سالی مکلف می‌شوند و خود را برای تقلید آماده می‌کنند؟

پاسخ:

سن بلوغ پسران پایان 15 سال قمری است (از 15 سال شمسی 163 روز و 6 ساعت کمتر) و سن بلوغ دختران پایان 9 سال قمری است (از 9 سال شمسی 97 روز و 22 ساعت و 48 دقیقه کمتر). (ر.ک جامع المسائل آیت الله فاضل لنکرانی)

پرسش:

فردی که قبل از رسیدن به سن تکلیف برابر فتوای امام ـ ره ـ عمل می‌نموده و در زمان رسیدن به سن تکلیف امام ـ رحمه الله ـ ارتحال فرمودند آیا می‌تواند از امام تقلید کند یا خیر؟

پاسخ:

بنابر نظر مقام معظم رهبری اگر تقلید شخص غیر بالغ از مجتهد جامع الشرایط به نحو صحیح محقق شده باشد تقلید وی در زمان حیات مجتهد برای باقی ماندن بعد از بلوغ بر تقلید همان مجتهد بعد از فوتش کافی است. (ر.ک توضیح المسائل دوازده مرجع، ص34، س21، فتوای مقام معظم رهبری)

پرسش:

آیا تبعیض در تقلید را جایز می‌دانید یا خیر؟

پاسخ:

اگر اعلمیت ثابت یا محتمل نباشد، جایز است. (ر.ک استفتائات جدید امام خمینی(ره)، ج1، ص9 ،س8)

پرسش:

آیا انسان می‌تواند در نماز و روزه مقلد دو مرجع باشد، به این معنی که نمازش را در محل کار شکسته بخواند و روزه‌اش را به فتوای مرجع دیگر بگیرد؟

پاسخ:

با علم به اینکه یکی از دو فتوا صحیح نیست، نمی‌تواند به این دو فتوا عمل کند و باید تقلید از اعلم یا محتمل الاعلمیه نماید و اگر ممکن نیست به فتوای یکی عمل کند. (ر.ک استفتائات جدید امام خمینی(ره)،ج1،س9)

پرسش:

آیا بقاء بر تقلید میت اعلم جایز است؟ در صورت جواز، نسبت به مسائل مستحدثه که نمی‌توان نظر مجتهد را راجع به آن به دست آورد چگونه باید عمل کرد؟

پاسخ:

برخی جایز و برخی دیگر واجب می دانند. نسبت به مسائلی که فتوای میت معلوم نیست باید از حی اعلم تقلید کند. ولی در هر صورت در این زمینه آراء مختلف است.

پرسش:

زن شوهردار چگونه باید تقلید کند و آیا می‌تواند مجتهد دیگری داشته باشد و اگر می‌تواند منافاتی با لزوم اطاعت زن از شوهر دارد یا خیر؟

پاسخ:

زن در تقلید مستقل است ولی در امور زناشویی باید از شوهر اطاعت کند و بدون اجازه شوهر نمی‌تواند از منزل خارج شود. (ر.ک استفتائات جدید امام خمینی(ره)، ج1،س25)

پرسش:

کسی که فریضه‌ی حج را نیابتاً برای کسی انجام می‌دهد، آیا باید طبق فتوای مرجع تقلید خود عمل نماید یا طبق فتوای مرجعی که میت قبلاً تقلید می‌کرده؟

پاسخ:

باید طبق فتوای مرجع خودش عمل کند، مگر آنکه در موقع عقد اجاره شرط شده باشد که رعایت نظر مرجع تقلید منوب عنه را نیز بنماید. (ر.ک استفتائات جدید امام خمینی(ره)، ج1،س45)

پرسش:

شخص مکلف چگونه می‌تواند از مرجع تقلید، تقلید نماید؟

پاسخ:

انسان وقتی به سن تکلیف رسید واجب است یکی از مراجع معظم تقلید را به عنوان مجتهد و مرجع خود انتخاب و طبق فتوای ایشان به وظیفه‌ی خود عمل نماید. فتوای مرجع تقلید را می‌توانید با مطالعه‌ی رساله‌ی توضیح المسائل ایشان به دست آ‌ورید. (ر.ک توضیح المسائل دوازده مرجع، م5)

پرسش:

اگر از مجتهد جامع الشرایطی امری الزامی صادر شود مانند جهاد یا امر دیگری، حال آیا امتثال امر او بر غیر مقلدینش هم واجب است؟

پاسخ:

حکم ولی امر در حق همه نافذ است حتی بر مجتهدین دیگر. (ر.ک استفتائات جدید امام خمینی(ره)، ج1،س46)

پرسش:

آیا زن می‌تواند به مقام اجتهاد برسد یا خیر؟

پاسخ:

امکان رسیدن به رتبه‌ی اجتهاد برای زن هم هست ولی نمی‌تواند مرجع تقلید برای دیگران باشد. (ر.ک استفتائات جدید امام خمینی(ره)، ج1،س54)

پرسش:

کدام یک از مراجع مشهور بقاء بر تقلید میت را جایز می‌دانند؟

پاسخ:

نسبت به بقاء بر تقلید میت مقام معظم رهبری بقاء بر تقلید میت را مطلقاً جایز می‌داند و سایر مراجع موجود اگر میت اعلم باشد، بقاء را بنابر فتوا یا بنابر احتیاط واجب می‌دانند. البته برخی در تمام مسائل و بعضی در مسائل عمل شده و برخی در مسائل عمل شده یا یاد گرفته شده برای عمل بقاء را لازم می‌دانند. (ر.ک توضیح المسائل دوازده مرجع ج1 ، م9 و ص37، س37، مقام معظم رهبری)

پرسش:

چرا باید از مرجع تقلید، تقلید کنیم؟ آیا خود به تنهایی می‌توانیم احکام شرعی را بدون تقلید، به دست آوریم؟

پاسخ:

تقلید از مرجع تقلید برای به دست آوردن تکلیف شرعی برای غیر مجتهد لازم است، بنابراین اگر کسی خودش مجتهد باشد و بتواند به احکام الهی دسترسی پیدا کند و یا با احتیاط در آراء فقهاء یقین به عمل به وظیفه شرعی خود داشته باشد نیاز به تقلید ندارد، اما چون رسیدن به درجه‌ی اجتهاد و یا عمل به احتیاط برای همه‌ی مردم ممکن نیست باید به مجتهدی که متخصص در امور دینی است مراجعه نماید و وظیفه‌ی شرعی خود را مطابق نظر او انجام دهد. (ر.ک توضیح المسائل دوازده مرجع، م1)

پرسش:

اصولاً از چه مجتهدی باید تقلید کرد و راهها و ملاک‌های شناسائی مجتهد اعلم چیست؟

پاسخ:

تقلید از مجتهد جامع الشرایط صحیح است که از جمله شرایط آن عدالت است (و عدالت به عدم ارتکاب مجتهد به گناه کبیره و عدم اصرار بر گناه صغیره حاصل می‌شود). بنابراین، اگر کسی عادل نباشد نمی‌توان از او تقلید کرد و آنچه گفته شده آن است که بین مجتهدین عادل، اعلم را پیدا کنید. و در پاسخ به قسمت دوم سؤال باید گفت که یا شخص باید خود اهل تشخیص باشد و یا دو نفر خبره‌ی عادل، اعلمیت یکی از مجتهدین را گواهی کنند به شرطی که دو نفر عادل دیگر با گفته‌ی آنها مخالفت نداشته باشند و یا عده‌ای از اهل علم که می‌توانند مجتهد و اعلم را تشخیص دهند و از گفته‌ی آنها اطمینان حاصل گردد، مجتهد بودن یا اعلم بودن کسی را تصدیق کنند. (ر.ک توضیح المسائل دوازده مرجع، م2 و3)

پرسش:

تشخیص اعلم با عنایت به وسعت مسائل فقهی و مشقت تشخیص عدالت آقایان مراجع و اختلاف نظر علمای عادل نسبت به معرفی اعلم اعدل، مسأله تقلید در زمان ما چگونه قابل حل است؟

پاسخ:

اگر یقین به اعلمیت مجتهدی پیدا کردید باید از او تقلید نمائید و چنانچه یقین به اعلمیت مجتهد خاصی پیدا نشد با احتمال اعلمیت هم باید از او تقلید نمود و چنانچه بعداً یقین به اعلمیت مجتهد دیگری پیدا شد، بنابر احتیاط عدول واجب است. (ر.ک توضیح المسائل دوازده مرجع، م4)

پرسش:

چگونه می‌توان مرجع تقلید خود را عوض کرد در صورتی که هر دو مرجع در قید حیات باشند؟

پاسخ:

عدول از مرجع تقلید زنده به مرجع تقلید زنده دیگر در صورتی که مرجع دوم اعلم باشد، لازم است، و اگر مرجع دوم اعلم نباشد خلاف احتیاط وجوبی و به نظر برخی از فقهاء جایز نیست هر چند برخی عدول به مساوی را جایز می‌دانند.

پرسش:

اگر فردی از مرجعی تقلید کند آیا می‌تواند در بعضی از موارد به مرجع دیگری رجوع کند و از رساله او استفاده نماید؟ مانند حکم نماز و روزه دانشجوی غیر بومی؟

پاسخ:

اگر مرجع تقلید شما در مسأله‌ی نماز و روزه دانشجو احتیاط نموده و فتوا نداده باشد می‌توانید در این مسأله‌ی احتیاطی به مرجع دیگری رجوع نمائید و همچنین است اگر مرجع تقلید شما و مرجع دیگری از حیث اعلمیت مساوی باشند در بعضی از مسائل عمل نکرده می‌توانید از مرجع دوم تقلید نمائید. (ر.ک توضیح المسائل دوازده مرجع، م2 و استفتائات جدید امام خمینی(ره)، ج1،س8)

پرسش:

بعضی از زنان و مردان پیر تا به حال مرجع تقلیدشان را به علت عدم آگاهی لازم، نشناخته‌اند، حال چگونه باید در مسأله تقلید عمل نمایند؟

پاسخ:

باید در حد مقدور تحقیق نمایند و مرجع تقلید اعلم را برای خود انتخاب نمایند و از او تقلید کنند و یا اگر به تحقیق کسی که از او مطئن هستند، اطمینان حاصل نمایند، می‌توانند از مرجع تقلیدی که آنها معرفی می‌کنند، ‌تقلید نمایند.

پرسش:

آیا تقلید ابتدایی از میت جایز است؟ حال اگر شخصی در زمان حیات مرجعی از او تقلید می‌کرده است، اکنون می‌توان بر تقلید از مرجع میت باقی بماند؟

پاسخ:

تقلید ابتدایی از میت جایز نیست ـ و نسبت به بقاء بر تقلید میت، شما می‌توانید با رجوع به یک مجتهد زنده اعلم طبق نظر ایشان در مساله بقاء بر تقلید عمل کرده و بر تقلید خود باقی باشید. (ر.ک توضیح المسائل دوازده مرجع، م9)

 

 

 

 

 

بلوغ

 

پرسش:

تکلیف شرعی برای پسران و دختران از چه سنّی واجب می شود؟ آیا ممکن است که آنها قبل از رسیدن به سنّ معینی بالغ شوند؟

پاسخ:

دختر بعد از تمام شدن نُه سال قمری و پسر بعد از تمام شدن پانزده سال قمری بالغ می شوند ولی چنان چه پسران قبل از رسیدن به پانزده سال محتلم شوند یا موی زبر در محلّ مخصوص پیدا کنند مکلّف هستند (ر.ک استفتائات امام (ره)، ج 1، ص 126)

پرسش:

آیا کودکان کر و لال که از قدرت شنوایی و گویایی محرومند و با توجه به اینکه در حال یادگیری هستند، نماز بر آنها واجب است؟

پاسخ:

اگر بالغ هستند، نماز بر آنها واجب است و کیفیت آن در رساله ذکر شده است. (ر.ک استفتائات امام (ره)، ج 1، ص 127)

پرسش:

آیا نماز بر کودکان عقب مانده ذهنی که فقط قادر به تربیت پذیری هستند، واجب است؟

پاسخ:

اگر عاقل نباشند، تکلیف ندارند. (ر.ک استفتائات امام (ره)، ج 1، ص 128)

پرسش:

مرد جوانی هستم که از سنّ 17 سالگی شروع به خواندن نماز و گرفتن روزه کرده ام و به درستی نمی دانم که از چه موقع بالغ شده ام، بفرمایید فعلاً قضای چند سال نماز و چند ماه روزه بر گردنم هست؟ آیا کفاره نیز بر من واجب است؟

پاسخ:

حدّ بلوغ شرعی برای پسر تمام شدن پانزده سال قمری است و اگر قبلاً منی از او خارج شده یا موی زبر و خشن بر محلّ مخصوص او بیرون آمده بالغ شده است و مدّتی را که یقین دارید در زمان بلوغ، نماز و روزه از شما فوت شده باید قضا کنید و اگر در افطار روزه تعمّدی نداشته اید یا از روی جهل بدون تقصیر در یاد گرفتن مسأله، روزه نگرفته اید کفار ندارد. (ر.ک استفتائات امام (ره)، ج 1، ص 128)

پرسش:

گناهانی که بچه ها ندانسته قبل از رسیدن به سنّ تکلیف مرتکب می شوند چه حکمی دارد آیا بخشیده می شود؟

پاسخ:

اعمالی که فرد قبل از رسیدن به سنّ تکلیف انجام می دهد گناه محسوب نمی شود ولی از هر گناهی توبه کنید ان شاء الله پذیرفته می گردد. بلی اگر مال کسی را تلف کرده اید باید جبران نمایید.

پرسش:

آیا نُه سالگی برای مکلّف شدن دختران کم نیست؟ در کلاس دانش آموزان سوّم ابتدایی در حالت روزه خیلی بی حال هستند و با توجه به اینکه این سن، سنّ رشد دختران است و ممکن است در رشد دختران تأثیر منفی داشته باشد لطفاً راهنمایی فرمایید؟

پاسخ:

از پایان 9 سالگی قمری دختر بالغ می شود و باید به تکالیف خود از قبیل نماز و روزه و حجاب و ... عمل نماید. بلی چنانچه قادر به گرفتن روزه نباشد می تواند افطار کند و پس از ماه رمضان تدریجاً قضای آن را بگیرد و اگر تا رمضان آینده قادر به گرفتن روزه نشود برای هر روز پرداخت کفاره (یک مد طعام) لازم است و ضعف معمولی و بی حالی مجوز افطار نیست. و به نظر برخی از مراجع هر وقت توانست قضای روزه ها را بگیرد. (ر.ک جامع المسائل آیت الله فاضل، ج 1، ص 153، س 568).

 

تحقیق و گزینش : غلام سخی علیزاده

منبع:

مرکز مطالعات و پاسخگویی به شبهات

(نرم افزار پاسخ)

وابسته به مرکز مدیریت حوزه های علمیه

 

[ ] [ ] [ مدیر ] [ ]
.: Weblog Themes By WeblogSkin :.
درباره وبلاگ

نويسندگان
لینک های مفید
پيوندهای روزانه

موضوعات وب
 
صفحات اختصاصی
لینک های مفید
امکانات وب


ایران رمان